A1News.am-1in.am-ը գրում է. Եթե Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև լինի խաղաղ բանակցության գործընթաց, ապա այն պետք է անպայմանորեն ներառի Արցախի կարգավիճակի հարցը, Մոսկվայում ՌԴ արտգործնախարար Լավրովի հետ իր առաջին հանդիպմանը հաջորդած համատեղ մամուլի ասուլիսում հայտարարեց Հայաստանի նոր արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանը: Նա հայտարարել է, որ այժմ Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև չի ընթանում որևէ բանակցություն:
Արարատ Միրզոյանը Մոսկվայում բարձրաձայնել է Հայաստանի համար կարևորագույն նշաձողը՝ հայ-ադրբեջանական որևէ համաձայնություն չի կարող լինել, եթե այն շրջանցելու է Արցախի կարգավիճակի հարցն ու առավել ևս պարունակելու է այդ հարցը օրակարգից հանելու ծուղակ: Կարևոր է ոչ միայն հանգամանքը, որ Հայաստանի արտգործնախարարը բարձրաձայնում է այդ առանցքային նշաձողը, այլև այն, որ դա տեղի է ունենում Մոսկվայում՝ Լավրովի հետ հանդիպումից հետո: Այստեղ հնարավոր է դիտարկել երկու հանգամանք: Մոսկվան համաձայն է Հայաստանի դիրքորոշման հետ, և համաձայն չէ:
Թերևս առավել հավանական է «միջին» տարբերակը: Մոսկվան համաձայն է, որ կա Արցախի կարգավիճակի հարց, բայց նաև բավականին հստակ սահմանել է իր մոտեցումը, որ չի տեսնում այդ հարցը առաջիկա գործընթացում քննարկելու հնարավորություն և նպատակահարմարություն: Իր հերթին առանձին հարց է, թե Մոսկվան ինչպես է տեսնում Արցախի կարգավիճակի հավանական որևէ տարբերակ՝ Ադրբեջանի կազմից դու՞րս, թե՞ կարգավիճակ Ադրբեջանի կազմում:
Նույն հարցն անշուշտ առկա է նաև Մինսկի խմբի մյուս համանախագահների պարագայում,որոնք ևս բարձրաձայնում են կարգավիճակի չլուծվածության, առանց կարգավիճակի հակամարտության չկարգավորվածության մասին, սակայն բաց են է մնում նաև նրանց պատկերացումների հարցը: Դատելով այն բովանդակությունից, որ սեղանին դրվել է խաղաղ գործընթաց կոչվածի նախապատերազմական շրջանում, համանախագահները չէին ներկայացրել լիարժեք անկախ Արցախի մոդել:
Մյուս կողմից սակայն, այստեղ հարկ է նկատել, որ խնդիրը բանակցությունն է, բանակցային կարողությունը և միաժամանակ դրան զուգահեռ պետական դիրքերի ամրությունն ու բյուրեղացումը: Այլ կերպ ասած, համանախագահների մոտեցումները անկասկած ձևավորվում են ըստ իրենց ռազմավարության, սակայն դրանք ամենևին դոգմատիկ չեն և կախված են լինելու Հայաստան-Ադրբեջան ռազմա-քաղաքական և տնտեսական մրցակցությունից:
Որովհետև, որեւէ համանախագահ ինքն իրեն չի սահմանափակում մեկ սցենարային տարբերակով կամ մոդելով: Նրանք ճկուն են, և խնդիրը այս դեպքում մեր ճկունությունն է, թե որքան ավելիի կարող ենք հասնել կարգավիճակի հարցում համանախագահների մոտեցումները հայկական շահին համադրելու նպատակի կամ խնդրի սպասարկման համատեքստում: Իսկ դրա համար, արտաքին դաշտում Երևանի նշաձողի կարևոր բարձրաձայնումով հանդերձ, անկասկած է, որ բազային աշխատանքը պետք է լինի ներսում: Ի վերջո, Հայաստանի նախորդ շրջափուլի արտաքին քաղաքականությունը առաջին հերթին անարդյունավետ է եղել ներքին բազայի, հետո նոր արտաքին շեշտադրումների իմաստով:
